Νήσος Χρυσή

Απορρίψαμε με σχετική ευκολία την ιδέα να μείνουμε έστω και για ένα βράδυ σε ένα μεγάλο ξενοδοχείο. Απορρίψαμε επίσης την προοπτική να μείνουμε σε ένα ενοικιαζόμενο δωμάτιο ή σε ένα από τα κοσμικά θέρετρα. Έτσι αποφασίσαμε με μια παρέα φίλων να ταξιδέψουμε στη Νήσο Χρυσή. Χρειαζόμασταν μια γρήγορη και έντονη μετακίνηση, σωματική και ψυχική, μια μετακίνηση μέσα στον φυσικό χρόνο έξω από τον κοινωνικό χρόνο της πυκνής καθημερινότητας. Αποταθήκαμε σ’ αυτό το νησί με τα τοπία της μοναδικής ομορφιάς στα οποία κυριαρχούν οι αμμόλοφοι, αναδυμένοι από τον πυθμένα του Λιβυκού Πελάγους, με ανύπαρκτο υψόμετρο, φορτωμένοι ακόμα με το θαλάσσιο οστρακογενές ίζημα του βυθού. Η διάχυτη ύπαρξη ολόκληρων ή κονιοποιημένων οστράκων πάνω στην άμμο, που καλύπτει το νησί, έδινε την εντύπωση ότι το νησί είχε αναδυθεί λίγο πριν από την άφιξή μας και ας είναι εκεί εδώ και χιλιάδες χρόνια, πράγμα που μαρτυρούν άλλωστε και τα απομεινάρια ενός μινωικού οικισμού και του λιμανιού του. Οι αιωνόβιοι κέδροι που καλύπτουν τους αμμόλοφους έβλεπαν τους Σαρακηνούς να εφορμούν στο φρούριο της Ιεράπετρας κι από μακριά παρακολουθούν αδιαλείπτως την ιστορία της Κρήτης να καταγράφεται στο διάβα των αιώνων. Λουσμένη στο φως, η Νήσος Χρυσή εκπροσωπεί τον Ευρωπαϊκό Νότο σε μια από πιο οριακές εκδοχές του. Το βράδυ μετατρέπεται σε μια ρευστή γκρισόχρυση επιπλέουσα μάζα. Τα όρια της διαχέονται στον ορίζοντα ενώ το φως δίνει μια περίεργη λάμψη σε ένα σύνολο άμμου και κέδρων με συγκεκριμένες διαστάσεις. Οι κέδροι διαγράφονται με μεγάλη αυτονομία, με το ριζικό τους σύστημα να είναι σε σημαντικό μέρος τους έξω από τη χρυσή άμμο, σύμβολο του ότι η συνείδηση του νησιού ανασαίνει, ακόμα, ελεύθερα.Αυτό που φαίνεται να σώζει το νησί και παράλληλα να το διατηρεί σχεδόν ατόφιο είναι τα φυσικά θαλάσσια διόδια που δεν επιτρέπουν την εύκολη πρόσβαση. Τελευταία, όμως, φαίνεται να πλήττεται από την βάρβαρη μικροαστική συνήθεια που ευθύνεται για μια από τις μεγαλύτερες οικολογικές καταστροφές που έχουν πλήξει τον πλανήτη και που ονομάζεται μαζικός τουρισμός. Πρόκειται για μια κοινωνική και οικονομική δραστηριότητα κατά την οποία συνήθως πηγαίνουμε στη φύση και την καταστρέφουμε οι ίδιοι κατά τρόπο άμεσο, αφού για έναν ολόκληρο χρόνο την έχουμε έμμεσα καταστρέψει με τον τρόπο της καθημερινής μας ζωής.

Παρ’όλα αυτά και σε αντίθεση με τους συνηθισμένους προορισμούς του καλοκαιριού, που σου δίνουν την εντύπωση ότι δεν διακόπτεις απολύτως τίποτε από την καθημερινή σου ζωή, η Νήσος Χρυσή σε βοηθά να αφήσεις την καθημερινότητα στην αφετηρία σου. Το νησί σε βοηθά περισσότερο να το ζήσεις παρά να το θυμάσαι., σε αντίθεση με άλλους προορισμούς οι οποίοι σε κάνουν μάλλον να τους θυμάσαι παρά να τους ζεις. Κάτω όμως από την φαινομενική φυσική τάξη του νησιού κρύβονταν μια αταξία. Κάθε καλοκαίρι φαίνεται να ασχημίζει λίγο περισσότερο. Κατά την επίσκεψή μας στη Ν. Χρυσή συναντήσαμε ένα οικοσύστημα που σε συνθήκες έντασης της «αξιοποίησης» του δεν έχει μέλλον και υποσχεθήκαμε να κάνουμε κάτι για να βοηθήσουμε στην επιμήκυνση της ύπαρξής του. Το νησί αυτό μας πηγαίνει σε ένα μακρινό παρελθόν και καθώς υποβαθμίζεται παίρνει μαζί του στην καταστροφή μια αρχαία γνώση που μπορεί να χρειάζεται ο άνθρωπος. Η Νήσος Χρυσή ας γίνει το σύμβολο της δέσμευσης μας στο μέλλον. Θα ήταν ηθικό χτύπημα για την ανθρωπότητα άλλα και για την τοπική κοινωνία να χαθεί αυτό το νησί εξαιτίας της αμέλειας και των κακώς εννοούμενων συμφερόντων μας. Η προσπάθεια να διαφυλαχτεί η Νήσος Χρυσή πρέπει ν’ αρχίσει. Ο Δήμαρχος Ιεράπετρας τον οποίο συναντήσαμε τυχαία πάνω στο νησί, σε επίσκεψη εργασίας του εκεί, φάνηκε να έχει ανησυχίες, απόψεις και σχέδια. Ας ελπίσουμε ότι θα κερδίσει το στοίχημα. Ας ελπίσουμε ότι η διαπλοκή των επισιτιστικών, των μεταφορικών και των κτηνοτροφικών συμφερόντων δεν θα ταλαιπωρήσει περαιτέρω το μοναδικό αυτό οικοσύστημα και τους επισκέπτες του. Ας ελπίσουμε ότι η Νήσος Χρυσή δεν θα γίνει ένας τόπος από τον οποίο φεύγεις , αλλά ένας τόπος στον οποίο επιστρέφεις.